పర్యావరణ విప్లవం: ప్రారంభమైన హైడ్రోజన్ రైళ్ల శకం!
న్యూస్డెస్క్ (డిస్ట్రిక్ట్ కాలమ్): ప్రపంచ రవాణా రంగంలో పర్యావరణహిత విప్లవానికి నాంది పడింది. ప్రమాదకరమైన పొగ, కార్బన్ ఉద్గారాలను విడుదల చేసే డీజిల్ ఇంజన్ల స్థానంలో కేవలం ‘నీటి ఆవిరిని’ మాత్రమే విడుదల చేసే అత్యంత ప్రతిష్టాత్మకమైన హైడ్రోజన్ రైళ్లు (Hydrogen Trains) ఇప్పుడు పట్టాలెక్కుతున్నాయి.
వాతావరణ మార్పులను అరికట్టేందుకు, పర్యావరణ రక్షణకు ప్రాధాన్యతనిస్తూ ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక దేశాలు ఈ రవాణా సాంకేతికతపై భారీగా పెట్టుబడులు పెడుతున్నాయి.
హైడ్రోజన్ రైలు ఎలా పనిచేస్తుంది?
ఈ రైళ్లలో సాంప్రదాయ డీజిల్ ఇంజన్లు ఉండవు. వీటిలో అమర్చే ‘ఫ్యూయల్ సెల్స్’ (Fuel Cells) ద్వారా హైడ్రోజన్, ఆక్సిజన్ వాయువుల మధ్య రసాయన ప్రక్రియ జరిపి నేరుగా విద్యుత్ను ఉత్పత్తి చేస్తారు. ఈ విద్యుత్ ద్వారా రైలు మోటార్లు నడుస్తాయి. ఈ ప్రక్రియలో పొగకు బదులుగా కేవలం నీటి ఆవిరి మాత్రమే బయటకు వస్తుంది.
హైడ్రోజన్ రైళ్ల రేసులో ముందంజలో ఉన్న టాప్ 10 దేశాలు:
| ర్యాంక్ | దేశం | ప్రస్తుత స్థితి (Status) |
| 1 | జెర్మనీ (Germany) | పూర్తిస్థాయిలో వినియోగంలో ఉన్నాయి (Operational Fleet) |
| 2 | జపాన్ (Japan) | అడ్వాన్స్డ్ ట్రయల్స్ (Advanced Pilot) |
| 3 | ఫ్రాన్స్ (France) | ఆర్థర్లు ఇచ్చింది / ట్రయల్స్ నడుస్తున్నాయి |
| 4 | స్వీడన్ (Sweden) | ట్రయల్ రన్స్ (Pilot/Testing) |
| 5 | చైనా (China) | పైలట్ & వినియోగంలో ఉన్నాయి |
| 6 | భారతదేశం (India) | పట్టాలెక్కి విజయం సాధించింది (Operational/Trials) |
| 7 | యునైటెడ్ కింగ్డమ్ (UK) | ట్రయల్ రన్స్ |
| 8 | దక్షిణ కొరియా (South Korea) | ట్రయల్ రన్స్ |
| 9 | అమెరికా (USA) | అభివృద్ధి దిశగా అడుగులు (Pilot/Development) |
| 10 | కెనడా (Canada) | ట్రయల్ రన్స్ (Pilot/Testing) |
ముఖ్య దేశాల ప్రగతి వివరాలు:
1. జర్మనీ: హైడ్రోజన్ రవాణా సాంకేతికతలో ప్రపంచానికే మార్గదర్శిగా నిలిచింది. ఆల్స్టోమ్ (Alstom) సంస్థ తయారు చేసిన ‘కొరాడియా ఐలింట్’ (Coradia iLint) రైళ్ల ద్వారా ప్రపంచంలోనే తొలిసారిగా వాణిజ్యపరంగా హైడ్రోజన్ రైళ్లను ప్రయాణికులకు అందుబాటులోకి తెచ్చిన దేశంగా చరిత్ర సృష్టించింది.
2. జపాన్: దశాబ్దాలుగా హైడ్రోజన్ సాంకేతికతలో ఆరితేరిన జపాన్, ‘హైబరి’ (Hybari) పేరుతో ఫ్యూయల్ సెల్ మరియు బ్యాటరీల కలయికతో నడిచే వినూత్న హైబ్రిడ్ రైలును రూపొందించింది.
3. ఫ్రాన్స్: ఫ్రాన్స్ ప్రభుత్వం తన రవాణా రంగాన్ని పూర్తిగా స్వచ్ఛమైన ఇంధన వైపు మళ్లించే క్రమంలో ఆల్స్టోమ్ సంస్థ ద్వారా అనేక రైళ్లను ఆర్డర్ చేసి ట్రయల్స్ వేగవంతం చేసింది.
4. చైనా: ప్రయాణికుల రైళ్లతో పాటు గూడ్స్ (Freight) రవాణా కోసం 1,200 హార్స్ పవర్ సామర్థ్యం గల భారీ హైడ్రోజన్ ఇంజన్లను చైనా తయారు చేసి విప్లవాత్మక మార్పులు సాధిస్తోంది.
5. భారతదేశం: భారత రైల్వే రంగానికి ఇది ఒక చారిత్రాత్మక ఘట్టం! ఆత్మనిర్భర్ భారత్ చొరవలో భాగంగా పూర్తి స్వదేశీ సాంకేతికతతో భారత రైల్వే రూపొందించిన తొలి హైడ్రోజన్ రైలు హర్యానాలోని జింద్ – సోనిపట్ మధ్య విజయవంతంగా నడుస్తోంది. కొద్దిరోజుల్లోనే 1,200 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించి, దాదాపు 3,200 లీటర్ల డీజిల్ను ఆదా చేసి సరికొత్త రికార్డు సృష్టించింది. భవిష్యత్తులో “హైడ్రోజన్ ఫర్ హెరిటేజ్” ప్రాజెక్ట్ కింద మరో 35 హైడ్రోజన్ రైళ్లను తీసుకురావడానికి భారత్ వేగంగా సిద్ధమవుతోంది.
