Mps-pension” కొలంబో: ఆర్థిక సంక్షోభంలో కూరుకుపోయిన దేశాన్ని గట్టెక్కించేందుకు శ్రీలంక అధ్యక్షుడు అనుర కుమార దిసనాయకే ప్రభుత్వం మరో విప్లవాత్మక నిర్ణయం తీసుకుంది. గత పాలకుల విలాసాలకు చెక్ పెడుతూ, ఎంపీల పెన్షన్లను రద్దు చేస్తూ పార్లమెంట్లో బిల్లును ఆమోదింపజేసింది. దేశం క్లిష్ట పరిస్థితుల్లో ఉన్నప్పుడు ప్రజల ప్రతినిధులు త్యాగాలకు సిద్ధంగా ఉండాలనే సంకేతాన్ని ఈ నిర్ణయం ద్వారా ప్రపంచానికి చాటిచెప్పింది.
అసలు ఎందుకు ఈ కఠిన నిర్ణయం? (The Why?)
శ్రీలంక 2022లో అధికారికంగా దివాళా తీసింది. విదేశీ మారక నిల్వలు నిండుకోవడం, నిత్యావసరాల ధరలు ఆకాశాన్ని తాకడం వెనుక గత పాలకుల ఆర్థిక నిర్వహణ లోపమే ప్రధాన కారణమని ప్రజల నమ్మకం.
-
నైతిక బాధ్యత: న్యాయశాఖ మంత్రి హర్షణ నానాయక్కర అన్నట్లుగా, సామాన్య ప్రజలు ఆహారం, మందుల కోసం ఇబ్బందులు పడుతుంటే.. కేవలం ఐదేళ్లు పదవిలో ఉన్నందుకు ప్రజాప్రతినిధులు పెన్షన్లు తీసుకోవడం అనైతికమని ప్రభుత్వం భావించింది.
-
ఎన్నికల వాగ్దానం: మార్క్సిస్టు భావజాలం ఉన్న దిసనాయకే ఎన్నికల సమయంలోనే “వీఐపీ సంస్కృతికి అంతం పలుకుతాం” అని హామీ ఇచ్చారు. దానిని నిలబెట్టుకుంటూ ఈ బిల్లు తెచ్చారు.
ప్రస్తుతం ఎంత పెన్షన్ ఉండేది?
శ్రీలంక చట్టాల ప్రకారం, గతంలో ఒక ఎంపీ కనీసం 5 సంవత్సరాల సర్వీసు పూర్తి చేస్తే పెన్షన్కు అర్హత సాధించేవారు.
-
మొత్తం: ఒక ఎంపీ పదవిలో ఉన్నప్పుడు తీసుకున్న చివరి జీతంలో దాదాపు 1/3 వంతు (సుమారు 33%) పెన్షన్గా వచ్చేది.
-
పదవీ కాలం పెరిగే కొద్దీ ఈ పెన్షన్ మొత్తం పెరిగి, గరిష్టంగా జీతంలో 70% వరకు పొందే అవకాశం ఉండేది.
-
ఈ నిర్ణయంతో ప్రస్తుతం పెన్షన్ పొందుతున్న మాజీ ఎంపీలు, భవిష్యత్తులో పొందే వారు.. అందరికీ ఈ ప్రయోజనం నిలిచిపోనుంది.
శ్రీలంకలో ఒక ఎంపీ ప్రాథమిక జీతం సుమారు 54,285 LKR. దీనికి రకరకాల అలవెన్సులు కలిపితే నెలకు సుమారు 1,50,000 LKR నుండి 2,00,000 LKR వరకు అందుతుంది.
కనీస పెన్షన్ (5 ఏళ్ల సర్వీసు తర్వాత): ప్రాథమిక జీతంలో 1/3 వంతు అంటే సుమారు 18,095 LKR.
గరిష్ట పెన్షన్ (ఎక్కువ కాలం పదవిలో ఉంటే): ప్రాథమిక జీతంలో 70% వరకు అంటే సుమారు 38,000 LKR.
2. భారత కరెన్సీలో (INR):
(ప్రస్తుత మార్పిడి విలువ ప్రకారం సుమారుగా)
-
కనీస పెన్షన్: 18,095 LKR అంటే మన దేశ కరెన్సీలో సుమారు ₹5,170.
-
గరిష్ట పెన్షన్: 38,000 LKR అంటే మన దేశ కరెన్సీలో సుమారు ₹10,857.
ముఖ్య గమనిక – విశ్లేషణ:
మీకు ఒక సందేహం రావచ్చు, “కేవలం 5 నుండి 10 వేల రూపాయల కోసం ఇంత పెద్ద నిర్ణయమా?” అని. కానీ ఇక్కడ మనం గమనించాల్సింది కేవలం ఒక ఎంపీ పెన్షన్ మాత్రమే కాదు:
-
మొత్తం లబ్ధిదారులు: ప్రస్తుతం ఉన్న 225 మంది ఎంపీలతో పాటు, గత 30-40 ఏళ్లలో ఎంపీలుగా చేసిన వందలాది మంది మాజీ సభ్యులకు ఈ పెన్షన్ అందుతోంది.
-
అదనపు ప్రయోజనాలు: పెన్షన్తో పాటు మాజీ ఎంపీలకు ఉచిత వైద్యం, రవాణా సౌకర్యాలు, సెక్యూరిటీ వంటివి కూడా ఉంటాయి. వీటి ఖర్చు పెన్షన్ కంటే చాలా రెట్లు ఎక్కువ.
-
ప్రతీకాత్మక నిర్ణయం: శ్రీలంక కరెన్సీ విలువ పడిపోవడం వల్ల (Inflation), అక్కడ సామాన్యుడి సగటు ఆదాయం చాలా తక్కువ. అటువంటి దేశంలో, ప్రజల సొమ్మును ప్రజాప్రతినిధులు పెన్షన్ల రూపంలో తీసుకోవడం తప్పు అనే “నైతిక పోరాటం” ఇక్కడ ముఖ్యం.
బడ్జెట్ మిగులు అంచనా:
మాజీ అధ్యక్షులు, మాజీ ఎంపీల పెన్షన్లు మరియు వారి విలాసవంతమైన భత్యాలను రద్దు చేయడం ద్వారా శ్రీలంక ప్రభుత్వానికి ఏడాదికి సుమారు 500 మిలియన్ల నుండి 1 బిలియన్ శ్రీలంక రూపాయల వరకు ఆదా అయ్యే అవకాశం ఉందని ఆర్థిక విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
| వివరాలు | శ్రీలంక రూపాయల్లో (LKR) | భారత రూపాయల్లో (INR) |
| ఎంపీ ప్రాథమిక జీతం | 54,285 LKR | ~ ₹15,510 |
| కనీస పెన్షన్ (1/3 వంతు) | 18,095 LKR | ~ ₹5,170 |
| గరిష్ట పెన్షన్ (70%) | 38,000 LKR | ~ ₹10,857 |
ఇది కూడా చదవండి
local-governance” గ్రామం నుండి గ్రేటర్ నగరం వరకు: సర్పంచ్, చైర్మన్, మేయర్, వార్డుమెంబర్ కౌన్సిలర్, కార్పొరేటర్ విధుల్లో తేడాలు ఏంటి?
ఇప్పటికే రద్దు చేసిన మరికొన్ని సౌకర్యాలు:
అధ్యక్షుడు దిసనాయకే అధికారంలోకి రాగానే కేవలం ఎంపీలనే కాకుండా, మాజీ అధ్యక్షులపై కూడా కఠిన నిర్ణయాలు తీసుకున్నారు:
-
మాజీ అధ్యక్షుల రాజభోగాలు: వారికి ఇచ్చే ప్రత్యేక భద్రత, బంగ్లాలు, వాహనాలు మరియు వ్యక్తిగత సిబ్బందిని గతేడాది సెప్టెంబర్లోనే రద్దు చేశారు.
-
విదేశీ పర్యటనలు: ప్రభుత్వ ఖర్చుతో చేసే విదేశీ పర్యటనలపై ఆంక్షలు విధించారు.
విశ్లేషణ: ఇది ఇతర దేశాలకు పాఠమా?
దక్షిణాసియా దేశాల్లో రాజకీయ నేతల పెన్షన్లపై ఎప్పుడూ చర్చ జరుగుతుంటుంది. భారతదేశం వంటి దేశాల్లో కూడా “ఒకసారి ఎంపీ/ఎమ్మెల్యే అయితే జీవితకాలం పెన్షన్” అనే అంశంపై సోషల్ మీడియాలో నిరంతరం చర్చ జరుగుతుంటుంది. ఇలాంటి తరుణంలో శ్రీలంక తీసుకున్న నిర్ణయం ఒక బలమైన సందేశాన్ని పంపింది.
ముగింపు: ఆర్ధికంగా దేశం సంక్షోభంలో ఉన్నప్పుడు పాలకులు సామాన్యులుగా బతకాలని దిసనాయకే నిరూపిస్తున్నారు. ఈ పొదుపు చర్యలు కేవలం బడ్జెట్ మిగులు కోసమే కాకుండా, ప్రజల్లో ప్రభుత్వంపై పోయిన నమ్మకాన్ని తిరిగి సంపాదించడానికి దోహదపడతాయి.
మీ పాఠకుల కోసం ఒక చిన్న పోల్ లేదా ప్రశ్న:
“శ్రీలంక తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం మన దేశంలో కూడా అమలు కావాలని మీరు భావిస్తున్నారా? మీ అభిప్రాయాన్ని కామెంట్ చేయండి.
